facebook

Uzyskanie dofinansowania od anioła biznesu Drukuj

Jak znaleźć anioła biznesu?

Wprowadzenie
Zwiń

Aniołowie Biznesu są znaczącym źródłem finansowania przedsiębiorstw, zwłaszcza na wczesnym etapie ich rozwoju w Europie Zachodniej i w USA. Możliwości pozyskania finansowania o prywatnych inwestorów w postaci Aniołów Biznesu powinny być w szczególności interesujące dla przedsięwzięć innowacyjnych, o dużym potencjalne rozwoju i aspiracjach zespołu, a także będących na wczesnym etapie rozwoju.
Liczbę Aniołów Biznesu szacuje się na 70 tys. w Europie i 320 tys. w USA, a wartość ich inwestycji wyniosła w 2011 r. ok. 4 mld Eur w Europie i 22,5 mld $ w USA.

Anioł Biznesu to osoba zamożna, przedsiębiorca, który wspiera swoim kapitałem i doświadczeniem innowacyjne, wybrane pomysły w ich początkowej fazie działalności w zamian za udziały.
Inwestycje Aniołów Biznesu mogą przyjąć formę finansowania w formie kapitałowej lub dłużnej. Zdarzają się również inwestycje czasowe, w ramach, których inwestor angażuje swój czas i kontakty, a za osiągnięte rezultaty otrzymuje wynagrodzenie w formie udziałów.
Pieniądze od Aniołów Biznesu to tzw. smart money, które idą w parze z dużym doświadczeniem i kontaktami inwestora.

Proces poszukiwania i współpracy z Aniołem Biznesu jest trudny do wystandaryzowania i w dużej mierze zależy od rodzaju i etapu rozwoju przedsiębiorstwa, rodzaju inwestora, z którym prowadzone są rozmowy, przygotowania obu stron do całego procesu.

Decydując się na poszukiwanie finansowania ze strony Aniołów Biznesu trzeba być świadomym, że:

- współpraca z inwestorem wymaga zaangażowania czasowego na etapie poszukiwania i w okresie poinwestycyjnym (od przygotowania zależy zainteresowanie inwestorów, efektywność rozmów, a w ostatnim etapie warunki transakcji),

- inwestorów należy poszukiwać odpowiednio wcześnie, w stosunku do faktycznego momentu zapotrzebowania na kapitał,

- w ogromnej większości przypadków inwestor będzie oczekiwał podzielenia się firmą,

- inwestor nie jest sponsorem, angażuje swoje środki w celu maksymalizowania zwrotu z inwestycji,

- inwestor będzie chciał chronić zainwestowane pieniądze poprzez finansowanie w transzach, jasne warunki do spełnienia (kamienie milowe), mechanizmy kontrolne i możliwości reagowania w sytuacji nierealizowania założonych celów,

- współpraca z inwestorem ma charakter czasowy i od początku z jego strony będą analizowane możliwości wyjścia z inwestycji; takie podejście znajdzie również odzwierciedlenie w zaproponowanych warunkach transakcji i dokumentach inwestycyjnych,

- proces inwestycyjny jest złożony i w zdecydowanej większości występuje nierównowaga w doświadczeniu inwestycyjnym pomiędzy inwestorem a szukającym finansowania; dlatego też zespoły bez doświadczenia powinny mieć dostęp do dobrych doradców, w szczególności prawników z doświadczeniem w transakcjach udziałowych,

- nie zawsze pierwszy inwestor, który oferuje pieniądze jest najlepszym wyborem; powinno się szukać inwestorów posiadających doświadczenie/kontakty w dziedzinie związanej z projektem.

- dużo większą efektywność daje współpraca z Sieciami Aniołów Biznesu, które weryfikują projekt i dają dostęp do grup inwestorów.

Definicje
Rozwiń
Schemat postępowania
Zwiń

Krok 1. Analiza potrzeb finansowych, luk kompetencyjnych i decyzja o źródle finansowania

Przystępując do rozważań nt rozmów z Aniołem Biznesu trzeba dokonać samooceny i oceny przedsięwzięcia.Analizując swoje przedsięwzięcie trzeba spojrzeć na nie oczyma innej osoby, która musi podjąć decyzję o tym czy zaangażować w nie swoje pieniądze.

Na tym etapie trzeba zadać sobie następujące pytania:

a) Czy jest produkt lub usługa, która trafia z zidentyfikowane potrzeby dużej grupy klientów?


b) Czy produkt/usługa ma zdefiniowane przewagi konkurencyjne?


c) Czy jest jasny plan wprowadzenia produktu/usługi na rynek i czy jest model biznesowy?


d) Czy firma ma szansę na szybki rozwój i czy będzie odgrywać istotną rolę w swojej branży


e) Czy osoba zespół, która stoi za przedsięwzięciem ma odpowiedni zbiór kompetencji, doświadczeń i motywacji do zrealizowania planu?


f) Czy jest zgoda na oddanie części firmy innej osobie/podmiotowi?



Jeżeli odpowiedź na powyższe pytania jest twierdząca można przejść do kroku 2.

Krok 2. Opracowanie biznesplanu inwestorskiego

Biznesplan należy traktować jako narzędzie w poszukiwaniu i rozmowach z inwestorem. Jest on wymagany przez większość inwestorów i jednocześnie jest to jedna z głównych barier szukających finansowania.

Jakość przygotowanego materiału bardzo często decyduje o możliwości dalszych rozmów.

Biznesplan dla inwestora zawiera większość elementów standardowego biznesplanu, przy czym powinien być napisany w sposób zwięzły, konkretny i precyzyjny (do 20 stron). Wszelkie informacje uszczegóławiające powinny być prezentowane w załącznikach.

Elementy, na które trzeba jednak zwrócić szczególną uwagę to:

a) Streszczenie – powinno być zwięzłe, konkretne i jednocześnie dawać obraz całego przedsięwzięcia. Powinno także być zaproszeniem dla inwestora do inwestycji (2-3 strony).
Po przeczytaniu streszczenia inwestor decyduje czy czytać dokument dalej.


b) Bezwzględnie należy zaprezentować przewagi konkurencyjne, w odróżnieniu do konkurentów na rynku.


c) Możliwości wyjścia z inwestycji – szukający finansowania powinien umieć zaprezentować inwestorowi potencjalne ścieżki wyjścia z inwestycji. Pomocne są w tej sytuacji przykłady firm z tej samej branży, które pozyskały inwestorów w kolejnych rundach, zostały sprzedane inwestorom branżowym lub też weszły na giełdę.


d) Część finansowa zawierająca przede wszystkim cash flow. Część finansową najlepiej prezentować inwestorowi w formie arkusza kalkulacyjnego, koniecznie z opisem założeń. Przygotowane formuły powinny dawać możliwość szybkiej prezentacji wyników przy zmianie założeń i różnych scenariuszach. Większość z inwestorów wymaga szczegółowej prognozy na rok, a ogólniejszych nawet do pięciu lat.



W praktyce bardzo często plan realizowany wespół z inwestorem różni się od założonego w pierwszym biznesplanie.

Zakres informacji niezbędnych do rozmów z inwestorem i zaprezentowania w biznesplanie przedstawiono w załączniku nr 1.

Mając przygotowany biznesplan można przystąpić do poszukiwania inwestora.

Krok 3. Poszukiwanie inwestora/ Prezentacja Przedsięwzięcia

Aniołów Biznesu można szukać na własną rękę lub też kontaktować się z Sieciami Aniołów Biznesu.Pierwsza ścieżka jest trudniejsza, ponieważ większość Aniołów Biznesu działa w sposób dyskretny. W Internecie można jednak znaleźć inwestorów, którzy udostępniają swoje dane i zapraszają do kontaktu.
Bardzo dobrym sposobem na zwrócenie uwagi inwestorów jest udział w konkursach startup’ów, biznesplanów itp. Inwestorzy śledzą takie inicjatywy i często sami kontaktują się z finalistami. Udział w takich konkursach daje również szansę zweryfikowania przedsięwzięcia z mentorami i doświadczonymi przedsiębiorcami.

Największą efektywność przynosi współpraca z Sieciami, które skupiają indywidualnych inwestorów. Sieci Aniołów Biznesu działają jako pośrednik, który w pierwszym etapie rozmawia i analizuje przedsięwzięcia szukające finansowania, a następnie rekomenduje wybrane z nich inwestorom. Korzyścią z funkcjonowania w Sieci Aniołów Biznesu jest dla inwestorów preselekcja przedsięwzięć, a więc ich wyższa jakość, komfortowe warunki do pierwszego spotkania, dbałość o dane personalne inwestorów.

Kontaktując się z Sieciami szybko powinniśmy otrzymać informacje zwrotną o zainteresowaniu. Weryfikując przedsięwzięcia Sieci bardzo często wspierają je poprzez doradztwo w zakresie biznesplanów i prezentacji. Często organizują również szkolenia z praktykami, które mają przygotować do spotkania z inwestorem.

Wybrane projekty mają możliwość prezentacji przed kilkudziesięcioma inwestorami i w praktyce po takim spotkaniu rozpoczynają rozmowy z kilkoma inwestorami.

Prezentacja dla inwestorów powinna być krótka i konkretna. Zwykle na przedstawienie przedsięwzięcia i zainteresowanie inwestora ma się 5-15 min. Zakres informacji do prezentacji inwestorskiej zawiera załącznik nr 2.

Po prezentacji zainteresowanym inwestorom udostępniany jest biznesplan.

Praktyczne wskazówki na tym etapie:

a) dopasuj adresatów prezentowanego przedsięwzięcia do etapu rozwoju, wielkości poszukiwanego kapitału (do Aniołów Biznesu warto zwracać się w przypadku poszukiwania kapitału do maksymalnie 1,5 – 2 mln zł),


b) zastanów się jaki inwestor będzie najlepszy dla rozwoju Twojego przedsięwzięcia (aktywny/pasywny, branżowy/finansowy, jakie kompetencje/kontakty powinien wnieść)


c) dowiedz się jak najwięcej o inwestorach do których wysyłasz informacje; poznaj ich historię, portfel inwestycji, opinie na ich temat.


d) jeśli wysyłasz informacje pocztą elektroniczną zadbaj o właściwy format plików (najlepiej PDF)


e) zachowaj ofertę inwestycyjną tj. informację o liczbie udziałów jaką chcesz oddać za określoną kwotę, na dalszy etap rozmów.


Krok 4. Due diligence

Przed rozpoczęciem due diligence, lub nawet wcześniej, warto porozmawiać o podpisaniu umowy o poufności (NDA), którą będą również zobowiązane wszystkie osoby, którymi inwestor będzie posiłkował się na tym etapie.Szczegółowa analiza przedsięwzięć przeprowadzana przez Aniołów Biznesu ma przeważnie węższy zakres niż w przypadku rozmów z większymi inwestorami instytucjonalnymi. Anioł Biznesu w dużej mierze bazuje na swoim doświadczeniu branżowym i większość rozmów jest przeprowadzana z nim bezpośrednio (w przeciwieństwie do dużych funduszy, gdzie na tym etapie rozmowy przeprowadzane są przez analityków lub wynajęte firmy doradcze).
W większości przypadków Anioł Biznesu bada w szczególności:

1. Prawa własności intelektualnej/przemysłowej,
2. Dotychczasową karierę zespołu,
3. Produkt/usługę – działanie, wykorzystane technologie, feedback klientów,

Jako, że Aniołowie Biznesu rozmawiają zespołami lub firmami na wczesnym etapie rozwoju zwykle nie jest przeprowadzany audyt finansowy i prawny.
Należy zwrócić uwagę w szczególności na szybkość przekazywanych informacji, a przede wszystkim na prawdziwość danych. Nieprawdziwe informacje lub koloryzowanie rzeczywistości prawie na pewno spowodują przerwanie rozmów.

Krok 5. Negocjacje

W większości przypadków wstępne warunki inwestycji są prezentowane przez inwestora w formie term-sheet. Dokument ten ma charakter listu intencyjnego i zawiera ramowe warunki przyszłej transakcji oraz kroki, jakie muszą zostać wypełnione do podpisania umowy inwestycyjnej.
W większości przypadków w termsheet będzie zawierał określenie:

- stron,
- celu inwestycji,
- struktury finansowej,
- roli inwestora w organach spółki,
- warunków transakcji,
- warunków zawieszających przeprowadzenie transkacji,
- warunków nadzoru właścicielskiego,
- sposobu wyjścia z inwestycji,
- klauzul zabezpieczających istotne interesy stron (poufność, wyłączność, koszty).



W negocjacjach z inwestorami należy korzystać z usług prawników, którzy mają doświadczenie w przygotowaniu takich dokumentów.

Krok 6. Umowa inwestycyjna

Proces inwestycyjny kończy się podpisaniem umowy inwestycyjnej oraz szeregu innych dokumentów, które wprowadzają jej zasady w życie (m.in. podpisanie nowej lub zmiana istniejącej umowy spółki).

Umowa inwestycyjna zawiera następujące informacje:

a) postanowienia wstępne/preambuła
b) przedmiot umowy (zakup udziałów, objęcie udziałów, cena i warunki płatności)
c) warunki zawieszające
d) wycena
e) zobowiązania na okres przejściowy
f) zobowiązania określające sposób zarządzania, prowadzenia spraw spółki i komunikacji po inwestycji,
g) zobowiązania w zakresie obrotu udziałami
h) oświadczenia i zapewnienia
i) zakaz konkurencji
j) poufność
k) odpowiedzialność stron
l) postanowienia końcowe.

Umowa inwestycyjna i umowa spółki będzie zawierać szereg klauzul, które są tutaj standardem, a jednocześnie nie są powszechnie znane w innych typach umów. Wśród nich mogą pojawić się:

- prawo pierwszeństwa,
- prawo przyłączenia (tag along),
- prawo pociągnięcia (drag along),
- opcja call,
- opcja put,
- lock up

Załączniki
Rozwiń